Protokoller / Protocols

Protokoller esas itibariyle yazılım olup, Network bileşenleri üzerine yüklenirler. Aynı protokolü kullanan bilgisayarlar birbirileri ile iletişim sağlayabilir. Farklı protokol kullanan iki bilgisayar arası veri alış-verişi olamaz. Farklı protokol tipleri, spesifik Network ortamları kurulmasına olanak sağlar. Her bir protokol temel Network iletişimine hitap etse dahi, farklı görev ve fonksiyonlara sahiptirler. 

PROTOKOL TİPLERİ 

Open Protocols : Endüstri standartlarına dayanır ve gizlilik tanımaz. Örnek olarak, internet ortamında kullanılan Transmission Control Protocol (TCP/IP) açık bir protokoldür.

Verdor-Spesific Protocols : Spesifik ortamlarda güvenli iletişim sağlanır. Örneğin, Novell işletim sisteminde Internetwork Packet Exchange / Seguenced Packet Exchange (IPX/SPX) Netware yapısı için kullanılır. 


PROTOKOL KÜMELERİ :
Network ortamındaki veri taşınımında, paketlerin gönderilmesi ve alınmında katmanların işleyişini OSI Model tanımlar. Katmanlar, protokoller setidir.

Bir çok protokol, Standart modele uygun dizayn edilmiştir. Ortak protokol kümelerine örnek olarak ; IPX/SPX, TCP/IP  ve AppleTalk gösterilebilir.

Genel olarak protokoller üç ana başlıkta toplayabiliriz;

Uygulama Protokolleri : Network ortamındaki uygulamalar arasında veri alımı ve gönderimini düzenler. Örnek olarak; dosya transfer protokolü (FTP) ve eposta transfer protokolü (SMTP) gösterebiliriz.

Taşıma Protokolleri : Bilgisayarlar arası komünikasyonu oturumlarını ve veri taşınmasını düzenler. Örnek olarak (TCP)

Ağ Protokolleri : Link servisleri olarak adlandırılırlar. Network ortamları içindeki, komünikasyon için, kurallar tanımlar. Örnek olarak (IP)

Routing : Geniş network ortamlarında yoğun veri trafiği, yönetimi zorlaştırır. Ortamın Network Segmentlerine bölünmesi çoğu sorunu çözümler. Her bir segment, küçük bir network ortamı gibi çalışır. Söz konusu ortamda verinin bir bilgisayardan diğerine taşınımında birçok yol izlemesi mümkündür.  Network Segment’leri arasında verinin taşınımı “routing” olarak adlandırılır.

ROUTABLE / NON-ROUTABLE PROTOCOLS:Internet, üniversite kampüsü gibi ayrı coğrafik lokasyona sahip Network veya LAN yapıları komünikasyonu destekler. Verilerin segmentler arası taşınımında birçok rota izlenebilir. Örnek, TCP/IP  ve IPX/SPX

Routable Protocols :

Non-Routable Protocols : Network segmentleri arası veri taşınımını desteklemez. Salt, aynı Segment içindeki bilgisayarlar arası komünikasyona olanak verir.  Örnek, NetBEUI ve Data Link Control (DLC)

Routable Protokoller, Segment’ler arası veri taşınımına izin verir. Oysa ki network trafiği, Multimedya uygulamalar benzeri eylemlerde oldukça ağırlaşacaktır. Bu sebeple burada çeşitli tipte veri taşınımı söz konusudur. Genel olarak Unicast, Broadcast ve Multicast olmak üzere üç tip veri taşınımı vardır.

Unicast Nedir ?
Kaynaktan gönderilen verinin bir kopyası, ihtiyacı olan her bir Client bilgisayarda yer alır. Bu ise çoklu bilgisayar ortamı için uygun bir çözüm değildir. Doğrudan taşınımı sağlar ve az sayıda bilgisayarın oluşturduğu network ortamı için uygundur.

Broadcast Nedir ?
Veri gönderildiğinde aynı Segment içindeki tüm bilgisayarlara bir kopyası iletilir. Broadcast akışına izin vermeyen Router kullanımı halinde, diğer Segment’lere geçiş yapılamaz. Network trafiği üzerinde olumsuz etkisi vardır. Her bir istemci ilgisi olmasa dahi, gelen Broadcast verisi üzerinde işlem yapmak durumundadır.

Multicast Nedir ?
Gönderilecek veriye ait tek kopya, sadece ihtiyacı olan istemci bilgisayarlara iletilir. Network trafiği minimize edilmiş olup, Multimedya uygulamalarına uygun ortam sağlamak amacı ile geliştirilmiştir.

ORTAK PROTOKOLLER
Windows Server 2003 ve diğer Windows işletim sistemleri (2000, XP, Vista, 7) Network ortamında kullanılan ortak protokollerin çoğunu destekler. Farklı protokoller sistem, aygıt ve bilgisayarlar ile farklı ortamlar içerisinde iletişimi mümkün kılar. Ancak Windows Server 2008’de ana protokol TCP/IP’dir. Zaten diğer protokoller, artık tarih olmak üzeredir.

TCP/IP :
Sanayi standartına uygun bir protokol olup, farklı network ortamlarında iletişime olanak sağlar. Routable olarak Network’ler arası iletişimi destekler. Internet ortamının standart protokolüdür.

  • Sanayi standartına sahip açık protokoldür. Tek bir organizasyonun tekelinde değildir.
  • Benzer işletim sistemi olmayan bilgisayarlar arası komünikasyonu sağlar.
  • Bölünebilir çapraz-platform ve istemci-sunucu yapılarını kullanır.

 

IPX/SPX :
Netware yapısı için spesifik olarak geliştirilmiş protokol kümesidir. IPX ve SPX yapılarını içerir. IPX; Netware Network için güvenliği sağlar. Ağ katmanında çalışan TCP/IP yapısındaki IP işlevini üstelenen kısımdır.  SPX ise; tıpkı TCP  gibi taşıma katmanında çalışır. 

  • Netware sunucularının yer aldığı ortamlarda kullanılır.
  • Routable protokoldür. Segment’let arası iletişim sağlar.

 

NWLink IPX/SPX/NetBIOS Compatible Transport Protocol :

Önemli : Windows Server 2008 DESTEKLEMEZ !

Daha önceki Microsoft yapısı için oluşturulmuş olup, IPX/SPX yapısının bir sürümüdür. Windows işletim sistemini kullanan Client bilgisayarlar Netware Server  içinde bulunan bir uygulamaya erişmek için, NWLink yapısını kullanırlar.

APPLE TALK :

Önemli : Windows Server 2008 DESTEKLEMEZ !

Daha önceki Windows Server sürümlerinde olan Service For Macintosh servisi artık, Windows Server 2008 içerisinde yoktur. Ancak kısaca açıklayacak olursak;

Apple bilgisayarlarının protokol kümesi olup, Apple Macintosh bilgisayarların, network ortamında dosya ve yazıcı paylaşımına olanak sağlar.

  • Macintosh Client’larının Windows Server’lara erişimini sağlar.
  • Routable protokoldür.
  • Print Server for Macintosh yüklenmiş Windows Server Print Server  bilgisayarlarından Macintosh Client’ların yararlanmasına olanak sağlar.

 

IrDA:
Bir çok farklı aygıt arasında kablosuz iletişime olanak verir. Windows işletim sistemi ise Infrared aygıtları , otomatik olarak tarayıp-bulma özelliğine sahiptir.

  • Infrared bağlantı için yeryüzü standartıdır.
  • Kurulum ve kullanımı kolaydır.
  • Radyasyon riski yoktur.
  • Elektromanyetik Noise etkisi yoktur.
  • Crosstalk etkisi minimum seviyededir.

 

UZAKTAN ERİŞİM PROTOKOLLERİ

Uzaktan erişim sunucularına istemcilerin erişimi için, Serial Line Internet Protocol (SLIP) veya Point-to-Point (PPP) tercih edilebilir.
 

SLIP:
Önemli : Windows Server 2008 DESTEKLEMEZ !

SLIP tabanlı bağlantılar, PPP-tabanlı bağlantılarda otomatik olarak güncellendiği için Windows Server 2008 içinde bir yönetim ekranı yoktur.

Eski sürümler için kısa açıklamak gerekirse, modem üzerinden erişime olanak verir. Windows XP Client’ları SLIP SERVER’dan yararlanabilir. Ancak Routing and Remote Access, SLIP Server bileşeni içermediği için Windows XP ve Windows Server işletim sistemlerini SLIP Server olarak kullanamaz. Örneğin, SLIP Server olarak Unix  kullanılabilir.

  • TCP/IP için kısıtlı destek verir. IPX/SPX ve NetBEUI gibi diğer protokoller ile direkt transferler için SLIP kullanılamaz.
  • Statik IP adresi zorunludur.
  • Tipik metin tabanlı logon kimlik denetimi vardır.

PPP:

Kimlik denetiminde encryption (şifreleme) yapısını destekler. SLIP yapısındaki özellikleri geliştirir ve Link üzerinden noktadan noktaya Network verisi gönderilmesi için standart bir method sunar.

PPP standartını kullanan herhangi bir sunucu üzerinden Windows XP işletim sistemi kullanan bir bilgisayarın, uzaktan Network erişimini destekler.

PPP yapısı NetBEUI, TCP/IP ve IPX/SPX network taşıma protokolleri kombinasyonu ile kullanılabilir. TCP/IP parametrelerini sunucu tarafından indirmeyi ve yapılandırmayı mümkün kılar. IPX/SPX , NetBIOS veya Windows Sockets (WinSock) ara yüzleri için hazırlanan uygulamalrı, Windows XP ve Server 2003 kullanan uzaktaki bilgisayarda çalıştırabilirsiniz. TCP/IP gerçek protokolü olan Windows Server 2008 bu yapıyı uzaktaki erişim için kullanır.

VPN:

Halka açık internet donanımlarının kullanılmasında güvenli bir bağlantıya olanak sağlar. PPP veri paketleri; TCP/IP , IPX/SPX veya NetBEUI veri paketlerini kapsar. Uzaktan erişim sunucusu, istemcinin yardımı ile internet gibi güvenli olmayan Network ortamı üzerinden güvenli veri gönderimi için , veri şifreleme ve güvenlik kontrolü işlemlerini yapar.

Tipik bir VPN bağlantısında öncelikle internet servis sağlayıcısı (ISP) üzerinden internet bağlantısı kurulur ve akabinde VPN portlarına ulaşılır.

VPN Bağlantısında Kullanılan Protokoller :

Point-to-Point Tunneling Protocol (PPTP)

İnternet gibi , Server  ile Client arası veri işlemlerinin TCP/IP kullanılarak yapıldığı ortamlarda, güvenli transfer sağlar. İnternet, Network üzerinden veri taşınımı için TCP/IP paketleri içinde PPP Frame (çerçeve) yapısını kullanır. Sonuç olarak PPTP ile TCP/IP, IPX/SPX, NetBEUI ve Microsoft Point-to-Point Encryption (MPPE) ile birlikte PPP’nin tüm özellikleri kullanılabilir.

Layer Two Tunneling Protocol (L2TP)

PPP  yapısının kimlik denetim ve sıkıştırma mekanizmalarını kullanır. Ancak MPPE yapısındaki PPP çerçevelerinin Encrypt edilmesini sağlayan özelliği destekleyemez. Bunun yerine Encryption servisi için İnternet Protocol Security (IPSec) vardır. Sonuç olarak L2TP-tabanlı VPN bağlantıları için, L2TP ve IPSec kombinasyonu diyebiliriz. Encyrpted L2TP-VPN bağlantısı için hem sunucu, hem de istemcinin mutlak suretle L2TP ve IPSec desteği olmalıdır.

TCP/IP, IPX/SPX veya NetBEUI trafiklerinin herhangi bir kombinasyonuna Encrypt işlemi için izin verir. Ethernet , Frame Relay gibi Point-to-Point paket dağılımını destekleyen herhangi bir ortam üzerinden veri gönderimini sağlar. 

IPSec:

TCP/IP tabanlı komünikasyonlarda veri güvenliğini sağlar. Veri güvenliği için VPN protokolleri olan PPTP, L2TP ve IPSec desteği alır. IPSec ile verinin Encrypt edilmesi ve taşınım sırasında doğrulunu kaybetmemesi sağlanır. (Data Integrity and Encyrption). MPPE kullanılan PPTP için daha üst güvenlik sağlar. Ancak gerek istemci, gerek sunucu tarafında CPU talebi daha yüksek olduğundan dolayı network kurulum maliyetini artıracak etkisi vardır.

Benzer Yazılar

Etiketler: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Facebook'ta Paylaş

Yorum Ekle